Kategoriler
Geçmiş Tarih Türk Tarihi

Gazneliler ve Fatımiler

Gazneliler

Alp Tigin tarafından 963 senesinde kurulmuştur. Şehir, Kalac Türklerine mensup olan Samanoğullarından koptuktan sonra Afganistan’da bulunan Gazne bölgesine kurulmuştur. Çok uluslu bir devlet olan Gazneleliler, Sebük Tiğin zamanında Hindistan üzerine seferlere çıkmış, Sultan Mahmut zamanında ise bu seferler fazlalaşmış ve sonunda Hindistan üzerine 17 kere sefere çıkılmıştır. Abbasi halifelerinin koyuculuğunu üstlenen ilk Türk-İslam devleti olan Gazneliler, halife tarafından Sultan ünvanı verilerek ödüllendirilmiştir.

Sultan Mahmut, Horasan bölgesinde Türkmenleri yerleştirerek büyük bir yanılgıya düşmüştür. Çünkü bu hata Selçuklu soyundan gelen Arslan Yabgu’nın öldürülmesiyle neticelenmiş ve Gazneliler ile Selçuklu Devleti’nin arası bozulmuştur.

Sultan Mesut zamanında yapılan Nesa, Serahs ve Dandanakan seferlerinin ardından Gazneliler yıkılma dönemine girerek Büyük Selçuklu Devleti resmi olarak kurulmuştur. 1187 senesinde ise Gaznelilerin elinde bulunan son bölge olan Lahor, Gurlular tarafından işgal edilmiştir. Bundan sonrada Gazneliler bağımsızlıklarını kaybetmişlerdir.

Çok uluslu bir devlet olan Gazneliler, Biruni, Firdevsi, Utbi gibi önemli sayıda bilim adamları çıkarmıştır. Çok uluslu bir millet olduğu için hukuk kuralları çok serttir. Türkçe dilinin yanında Arapça ve Farsça dilinede büyük bir önem vermişlerdir ve bu dilleride kullanarak eserler yazmışlardır.

Fatımiler

Tunus civarlarında Hz.Ali soyundan oldukları tahmin edilen Şii Arap devletidir. Akşitleri feth ederek Mısır’ı kontrolleri altına alan ve burada zamanın en başarılı eğitim kurumu olan El Ezher Medresesi’ni kuran Fatımiler, Eyyübiler tarafından 1171 senesinde yıkılmıştır.

Kategoriler
Geçmiş Tarih Tarih Makale

Ön asya ve Kuzey Afrika’da Kurulan Devletler

Fatımiler

Fatımiler Ubeydullah el Mehdi tarafından Tunus topraklarında kurulmuştur. Soylarını Hz.Muhammed’in kızı olan Hz.Fatıma’ya dayandırdıklarından dolayı kendilerine Fatımiler ismini koymuşlardır. Şiiliği devlet siyaseti olayı haline getirmişler, Büyük Selçuklu Devleti’nin önemini kaybetmesinde büyük etkileri olmuştur ve Mısır’da bulunan Darül Hikme Medresesi’ni hayata kazandırmışlardır. 1.Haçlı Seferleri esnasında Kudüs topraklarını Haçlılara karşı müdafa edemeyen ve 1099 senesinde Kudüs’ü Haçlılara bırakmak zorunda kalan Fatımilere Selahaddin Eyyubu tarafından son verilmiştir.

Eyyubiler

Musul Atabeyliği’nin generallerinden biri olan Selahattin Eyyubi’nin Fatımi devletini işgal ederek onun yerine kurduğu bir devlettir. Hıttin Savaşı’nda Haçlı ordularını mağlup ederek Kudüs topraklarını Haçlı ordusundan geri almayı başarmıştır. Bu olay 3.Haçlı Seferleri’nin tekrardan başlamasına neden olmuştur. Selahattin Eyyubi yaşarken ülkeyi erkek oğulları arasında dağıtmıştır. Fakat Selahattin Eyyubi vefat ettikten sonra oğulları bu toprak paylaşımını kabul etmemiş ve bu nedenle taht kavgalarına sebebiyet vermiştir. Çıkan iş karışıklıklar nedeniylede devlet aşırı derecede güç kaybetmiştir. Memlük komutanlarından biri olan İzzeddin Aybey tarafından Eyyubi devletine son verilmiştir.

Memlükler

İzzeddin Aybey tarafından Mısır topraklarında kurulmuştur. Suriye ve Hicaz devletlerini kontrolleri altına almayı başarmışlardır. Sultan Kutuz devrinde Moğollara karşı aldıkları zaferlerle Moğolların ilerleyişini durdurmayı başarmışlardır. Sultan Baybars devrinde ise Anadolu Selçuklu Devleti tarafından gelen yardım çağrısına yanıt vermişler ve Elbistan Savaşı’nda tekrardan Moğolları mağlup etmeyi başarmışlardır. Hicaz su yolları sorunu, Cem olayında taraf tercih etmeleri ve komşu durumunda bulunan Anadolu Beyliklerini kışkırttıklarından dolayı 2.Bayezid devrinde Osmanlı-Memlük savaşları gerçekleşmiştir. Sultan Yavuz döneminde ise Memlükler için düzenlenen Mısır Seferi esnasında Memlük Devleti’ne son verilmiştir.